Over de kwaliteit van de theatervoorstellingen op deze 13de editie van de Prix Europe pour le Théâtre viel weinig aan te merken. Maar die stond wel in fel contrast met het eerder amateuristisch karakter van de prijsuitreiking zelf (al beweren zij die er vroeger bij waren dat deze uitreiking van deze Europese theaterprijzen de vorige overtrof).  Het begon al met een half uur vertraging omdat hoofdgast Krystian Lupa logischerwijs te laat was, de nieuwe productie van de Poolse topregisseur ging nl 4 uur daarvoor in première. Elke prijswinnaar kreeg net voor z’n speech een loodzwaar beeldje en een bos bloemen in de hand, die ze zo snel mogelijk weer uit handen wilden geven (speechen met een grote bos bloemen en een gietijzeren trofee is nogal onhandig) en de filmpjes waarin ze de winnaars voorstelden, waren nogal simpel en weinig zeggend. Tussen de uitreikingen door waren er korte acts die geïnspireerd waren op het roemrijke Poolse theaterverleden van grootmeesters als Kantor en Grotowski. Maar de intermezzo’s waren eerder amateuristische imitaties van hun werk dan weldoordachte theatrale odes.

Ongetwijfeld heeft dat allemaal te maken met de organisatie van de prijzen zelf, die enerzijds gestuurd worden door de Italiaanse organisatoren ervan en de plaatselijke partner, in dit geval het Poolse Grotowski-instituut. Misschien wordt het tijd dat er op Europees niveau eens goed nagedacht wordt over de organisatie van dit soort prijzen die zeer waardevol zijn om de Europese podiumkunsten in de schijnwerpers te zetten, ontmoetingen tussen landen en makers mogelijk te maken en onmiskenbaar hun impact hebben in steden als Wroclaw. In dit geval zit het belang vooral in die ontmoeting tussen Oost- en West-Europa.

In een dubbelprogramma presenteerde Pippo Delbono de meer dan 20-jaar oude voorstelling ‘Il Tempo Degli assassini’ (die deze zomer nog op Theater Aan Zee te zien was op voorspraak van gastcurator Arne Sierens) naast ‘Questo buio feroce’. Het toont twee theatrale manieren waarop de Italiaan theater maakt: het eerste met een ongelooflijke eenvoud, het tweede veel visueler en exuberanter. In het eerste staat hij bovendien enkel met Pepe op het podium en kunnen de attributen in één koffertje. In de tweede voorstelling staan er een 10-tal mensen op scène, en brengt hij een visuele ode aan het leven als feest als antwoord op de dood. Thema’s als aids, ziekte en doodgaan staan er in fel contrast met een onwaarschijnlijke levensvreugde. Sommige beelden verwijzen naar dodenmarsen, op andere momenten lijken de figuren weggelopen uit schilderijen van Ensor. Ook de invloed van de Duitse choreografe Pina Bausch, waar Pippo Delbona jaren geleden in de leer ging, is zeer duidelijk.

Zo zag de ‘Factory’ van Andy Warhol er woensdag ongeveer uit in de marathonvoorstelling die Krystian Lupa maakte over de kunst en de entourage van Andy Warhol. Oud aandoende decorstukken waarvan het gros in het zilver overschilderd is. De Poolse acteurs waar Lupa mee werkte, waren klassebakken en ook tijdens de voorstelling – die gebaseerd is op improvisaties – sloegen ze meer dan eens aan het improviseren. Zeer geslaagd, zo als af te leiden was uit de reacties van het Poolse publiek. Voor wie het Pools niet machtig is (zoals ik) blijft het bijzonder fascinerend hoe anders het spel eruitziet als je plots niet meer begrijpt wat er gezegd wordt omdat de ondertiteling niet meer kan volgen.

Tussen de bedrijven door troepte het publiek samen in de gangen en op de trappen buiten. Na een lange en welverdiende staande ovatie haastten de toeschouwers zich iets voor twaalf even wel snel naar de bussen die hen terug moesten brengen naar het centrum van de stad Wroclaw. Ook vandaag staat het festival rond de 13de European Theater Prize in het teken van de Poolse grootmeester Krystian Lupa. Niets dan superlatieven waren er deze voormiddag te horen van het kransje internationale kenners die te gast was op het eerste deel van het colloquium rond zijn werk. Zonder hem zou het nieuwe Poolse theater niet bestaan, zo beweert de Poolse criticus Piotr Gruszczynski . Dat klinkt overdreven, zo zei hij, maar het is wel een feit. Niet in het minst omdat hij z’n eigen theatertaal wist te ontwikkelen maar ook omdat hij minstens twee generaties jonge regisseurs heeft beïnvloed in de theaterschool in Kraków waar hij les geeft. Naast de Warhol-productie toont hij hier nog ‘The Presidents’, een productie uit 1999 naar het stuk van Werner Schwab en zijn nieuwe productie ‘Persona’ gaat hier in première.

Gisteren begon in de Poolse stad Wroclaw de13de editie van de ‘Prix Europe pour le Théâtre’.De Poolse regisseur Krystian Lupa krijgt er de hoofdprijs, de Prix Europe pour le Théâtre, die zondagavond voor de 13de keer wordt uitgereikt. Daarnaast zijn er ook vijf genomineerden in de categorie ‘Prix Europe Nouvelles Réalités Théâtrales’.

De prijzen worden voor de 11de keer uitgedeeld en gaan naar vrij bekende theatermakers uit Europa.

Naast de Italiaan Pippo Delbono (die deze week in BOZAR en Luikse théâtre de la place te gast is met het aandoenlijke ‘Récits de juin’), de Spaans/Argentijnse theatermaker Rodrigo García, de Hongaar Arpád Schilling en de Fransman François Tanguy met z’n Théâtre du Radeau is onze landgenoot Guy Cassiers één van de genomineerden. Hij toont hier de Engelse versie van ‘Bezonken Rood’, de monoloog naar het gelijknamige boek van Jeroen Brouwers. (more…)